Nature dergisinde yayınlanan yeni bir araştırmaya göre, ABD son 30 yılda gezegeni ısıtan emisyonlarıyla dünyaya 10 trilyon dolarlık küresel ekonomik zarara neden oldu. Bu zararın yaklaşık dörtte biri ABD’nin kendi ekonomisinde gerçekleşti.
Stanford Üniversitesi’nden çevre bilimci Marshall Burke’ün yönettiği araştırmaya göre, ABD tarihin en büyük karbon salıcısı olarak dünya ekonomisinin büyümesine diğer tüm ülkelerden daha fazla zarar verdi. İkinci sırada ise 1990’dan bu yana 9 trilyon dolarlık GSYİH kaybına neden olan ve şu anda dünyanın en büyük salıcısı olan Çin yer alıyor.
Yoksul ülkeler orantısız zarar gördü
GSYİH düşüşünün yaklaşık yüzde 25’i ABD’nin kendisinde gerçekleşse de, ekonomik kayıplar orantısız bir şekilde en yoksul ülkelerde hissedildi. Araştırmaya göre, 1990’dan beri ABD emisyonları Hindistan’a tahmini 500 milyar dolar, Brezilya’ya ise 330 milyar dolar ekonomik zarar verdi.
Burke, “Bunlar çok büyük rakamlar. ABD’nin çok büyük bir sorumluluğu olduğunu, emisyonlarımızın sadece kendimize değil, dünyanın diğer bölgelerinde de oldukça önemli hasara yol açtığını” ifade etti.
Kayıp ve hasara parasal değer biçme çabası
Nature dergisinde yayınlanan çalışma, fosil yakıtların yakılması sonucu tehlikeli bir şekilde yükselen küresel sıcaklıkların toplumlara verdiği zararı özetlemek için kullanılan “kayıp ve hasar” terimine parasal değerler biçmeyi amaçlıyor.
Tavsiye Edilen Haberler
-
-
Sürdürülebilirlik“81 İlde 81 Orman” projesi devam ediyor: 771 bin fidan toprakla buluştu
-
-
Gelişmekte olan ülkeler, sanayi devriminden bu yana sera gazlarının büyük çoğunluğunu salan daha zengin ülkelerden, yükselen sıcaklıkların daha da kötüleştirdiği sıcak hava dalgaları, seller, kuraklıklar ve mahsul kıtlıklarından kaynaklanan kayıp ve hasarlarla başa çıkmak için mali yardım talep ediyor.
“Binlerce küçük darbeyle ölüm gibi”
Burke, “İnsanları biraz ısıtırsanız, çok açık tarihsel kanıtlar görüyoruz, biraz daha yavaş büyüyorlar. Bu etkileri 30 yıl boyunca biriktirirseniz, 30 yılın sonunda gerçekten büyük bir değişiklik elde edersiniz. Binlerce küçük darbeyle ölüm gibi. Ve soruna neden olmayan insanlar zarar görüyor ve bu temelde adaletsiz geliyor” dedi.
Columbia İşletme Okulu’nda iklim ekonomisti Gernot Wagner, “Geçmişteki emisyonlar hızla birikiyor ve bu emisyonların yol açtığı zararlar daha da hızlı bir şekilde artıyor. Gelecekteki CO₂ ve diğer sera gazı emisyonlarının sosyal maliyetinin tamamını ödemek, maliyetini defalarca amorti ediyor” ifadesini kullandı.
Trump yönetimi ve geri çekilme
ABD, gezegeni ısıtan kirliliğinden dolayı yasal olarak sorumlu tutulma fikrine uzun zamandır direniyor. Donald Trump, savunmasız ülkelere yardım etmek amacıyla kurulan bir kayıp ve hasar fonundan ABD’yi çekerek, ülkeyi küresel iklim anlaşmalarından çıkararak ve yerli temiz enerji projelerini engelleyerek bu süreci hızlandırdı.
Burke, “Bence elde ettiğimiz rakamlar Trump yönetimini kayıp ve hasar konusunda müzakere masasına geri döndüremez, ancak kesinlikle dönmesi gerektiğini gösteriyor” dedi.
Eleştiri: Zararın tüm boyutu yansıtılmamış olabilir
Kaliforniya Üniversitesi, Davis’te iklim krizinin sosyal maliyetleri konusunda uzman Frances Moore, çalışmanın “yararlı” olduğunu ancak yoksul ülkelerin neden olmadığı bir iklim krizinden kaynaklanan zararın tüm boyutunu tam olarak yansıtmayabileceğini söyledi.
“Birçok ekonomist, çok fakir bir kişinin bir dolar kaybetmesinin refahı üzerindeki sonuçlarının, çok daha zengin bir kişinin kaybetmesinden çok daha büyük olduğunu savunacaktır. Dolar cinsinden zararların zengin ve fakir ülkelerdeki refah üzerindeki bu farklı etkisi makalede ele alınmamıştır” dedi.
