Türkiye’nin enerjisinde güneş devrimi: Günlük elektrik üretiminde yılın rekoru kırıldı

Türkiye, yenilenebilir enerji yatırımlarının meyvelerini toplamaya devam ederken, ulusal elektrik şebekesinde tarihi günlerden biri yaşandı.

Hava sıcaklıklarının artmasıyla birlikte tırmanışa geçen elektrik talebi, yerli ve temiz kaynakların güçlü performansı sayesinde başarıyla karşılandı. Özellikle güneş enerjisi santralleri, üretim kapasitesini zirveye taşıyarak enerji sepetindeki ağırlığını bir kez daha kanıtladı.

Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) verilerinden edinilen bilgilere göre, Türkiye’de dün günlük bazda 1 milyon 86 bin 318 megavatsaat elektrik üretimi gerçekleştirildi. Aynı gün genelinde toplam elektrik tüketimi ise 1 milyon 80 bin 132 megavatsaat seviyesinde kaldı. Üretim ve tüketim dengesinin başarıyla yönetildiği bu süreçte, yerli üretim hacminin talebi aşması elektrik arz güvenliğinin gücünü ortaya koydu.

Güneş enerjisi 193 bin megavatsaati aşarak kendi rekorunu egale etti

Günün en dikkat çekici gelişmesi yenilenebilir enerji kanadında yaşandı. Türkiye’de güneş enerjisi santrallerinden (GES) günlük bazda üretilen elektrik miktarı, dün tam 193 bin 695 megavatsaat seviyesine ulaşarak bu yılın en yüksek üretim hacmi olarak kayıtlara geçti. Bu güçlü performans, Türkiye’nin kurulu güneş gücünün ne denli efektif çalıştığını gözler önüne serdi.

Güneş enerjisinde bir önceki rekor çok kısa bir süre önce, 24 Haziran tarihinde 186 bin 488 megavatsaat ile kırılmıştı. Yalnızca günler içerisinde bu rekorun geride bırakılması, yaz aylarının getirdiği yüksek güneşlenme süreleriyle birleşen kapasite artışlarının şebekeye olan doğrudan katkısını gösteriyor. Uzmanlar, güneş enerjisinin bu yükseliş grafiğini sürdürerek önümüzdeki dönemde toplam üretim payını daha da artıracağına dikkat çekiyor.

Üretimin lideri barajlar oldu: Temiz kaynaklar zirvede

Dün gerçekleşen toplam elektrik üretiminin kaynaklara göre dağılımı incelendiğinde, temiz ve yenilenebilir enerjinin ezici üstünlüğü dikkat çekti. Günlük üretim planlamasında ilk sırayı, yüzde 23’lük büyük bir payla barajlı hidroelektrik santralleri (HES) aldı. Havzalardaki su rezervlerinin doğru yönetimiyle hidroelektrik, sistemin en büyük taşıyıcı kolu olmaya devam etti.

Barajların hemen ardından, kırdığı tarihi rekorla birlikte yüzde 17,8’lik paya ulaşan güneş enerjisi santralleri ikinci sırada yer aldı. Böylece dünkü toplam elektrik üretiminin yüzde 40’tan fazlası yalnızca su ve güneşten elde edilmiş oldu. Üçüncü sırada ise yüzde 15,5’lik pay ile ithal kömür santralleri yer bularak baz yük ihtiyacının karşılanmasında rol oynadı.

Günün en yüksek tüketimi saat 15.00’te gerçekleşti

Yaz aylarının etkisiyle klimaların ve soğutma sistemlerinin yoğun şekilde devreye girmesi, gün içindeki elektrik yük dağılımını doğrudan şekillendirdi. Saatlik bazda yapılan incelemelerde, dün en yüksek elektrik tüketimi 52 bin 572 megavatsaatle tam saat 15.00’te kaydedildi. Bu saat dilimi, sanayi üretiminin tam kapasite çalışması ve günün en sıcak anlarının yaşanmasıyla en kritik eşik haline geldi.

Buna karşın, sanayi faaliyetlerinin yavaşladığı ve kentsel yaşamın dinlenme moduna geçtiği gece ve sabah ilk saatlerde tüketim dip noktayı gördü. Günün en düşük elektrik tüketimi, 33 bin 273 megavatsaat ile sabah saat 06.00’da gerçekleşti. En yüksek ve en düşük saatler arasındaki yaklaşık 19 bin megavatsaatlik fark, şebeke esnekliğinin önemini bir kez daha gösterdi.

Enerji ticaretinde Türkiye net ihracatçı konumunda

Üretim altyapısının talebi fazlasıyla karşıladığı dün, uluslararası elektrik ticareti hatlarında da hareketli bir trafik yaşandı. Türkiye, sınır ötesi şebeke bağlantıları üzerinden komşu ülkelere yönelik elektrik arzını artırdı.

Verilere göre Türkiye, dün komşu ülkelere toplam 9 bin 974 megavatsaat elektrik ihracatı gerçekleştirdi. Şebeke dengelenmesi ve sistem optimizasyonu kapsamında yapılan elektrik ithalatı ise 4 bin 16 megavatsaat seviyesinde kaldı. İhracat rakamlarının ithalatı iki katından fazla aşması, Türkiye’nin bölgesel bir enerji ticaret merkezi olma vizyonunu destekleyen somut bir gösterge oldu.