Yeni çalışma: İngiltere iklim krizi nedeniyle daha fazla yağmur ve sel riskiyle karşı karşıya

Yeni bir bilimsel çalışma, iklim krizinin etkisiyle İngiltere’de kış aylarının “önemli ölçüde daha yağışlı” hale geldiğini ve sel riskinin dramatik biçimde arttığını ortaya koydu.

Geophysical Research Letters dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, artan sera gazı konsantrasyonlarının atmosferi ısıtmasıyla birlikte İngiltere’nin kış yağışları küresel veya bölgesel sıcaklık artışının her bir derecesi için yaklaşık yüzde 7 oranında yükseliyor. Araştırmacılar, bu artışın birçok küresel iklim modelinin öngördüğünden çok daha hızlı gerçekleştiğini vurguluyor.

Modellerden daha hızlı artış

Newcastle Üniversitesi’ndeki ekip, 1901 ile 2023 yılları arasındaki Birleşik Krallık kış yağış kayıtlarını analiz ederek artışın nedenini inceledi. Çalışma, değişimin atmosferik dolaşım desenlerinden değil, daha sıcak havanın daha fazla nem tutabilmesi ve daha yoğun yağış üretmesinden kaynaklandığını gösterdi.

Araştırmacılar, her bir derece ısınma için yüzde 7’lik yağış artışının, daha sıcak bir atmosferde beklenen nem artışıyla tutarlı olduğunu belirtti. Bu durumun başlıca nedeninin fosil yakıtların yakılmasıyla bağlantılı insan kaynaklı iklim değişikliği olduğu ifade edildi.

Öte yandan önde gelen birçok küresel iklim modeli, her bir derece ısınma için yağışta ortalama yüzde 4’lük artış öngörüyor. Bu oran, gözlemlerde tespit edilen yüzde 7’lik artışın oldukça gerisinde kalıyor.

“2040’ları şimdiden yaşıyoruz”

Çalışmanın baş yazarı, Newcastle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi’nden Dr. James Carruthers, İngiltere’nin hâlihazırda modellerin ancak 2040’lar için öngördüğü yağış seviyelerini yaşadığını söyledi.

Carruthers, 1980’lerden bu yana Birleşik Krallık’ın her on yılda yaklaşık 0,25°C ısındığını ve bunun sonucunda kış yağışlarının o döneme kıyasla neredeyse yüzde 9 arttığını belirtti. “İklim değişikliği kışlarımızı zaten önemli ölçüde daha yağışlı hale getirdi. 20 yıl öndeyiz,” dedi.

Ekim 2023 ile Mart 2024 arasındaki dönem kayıtlara geçen en yağışlı kış yarım yılı olurken, mevcut sezonun da buna çok yakın olduğu ifade edildi.

Sel riski hızla büyüyor

Çalışmanın ortak yazarı Prof. Hayley Fowler, artan yağışların İngiltere’yi sel riskine karşı daha savunmasız hale getirdiğini vurguladı. Fowler’a göre, küresel ısınma nedeniyle her kış yağan fazladan su miktarı, üç milyon olimpik yüzme havuzunu doldurmaya yetecek seviyede.

Toprakların daha sık doygun hale gelmesi, taşkın riskini artırıyor. Fowler, küresel ısınma sürdükçe bu fazladan yağışların da artacağını ve sel riskini azaltmanın tek yolunun fosil yakıt kullanımını durdurmak olduğunu belirtti.

Profesör Fowler ayrıca, İngiltere genelinde 100’den fazla aktif sel uyarısı bulunduğunu ve uyum yatırımları artırılmadığı takdirde ekonomik kayıpların ve can kayıplarının artabileceğini söyledi. “İklim riskleri ile uyum önlemleri arasındaki uçurum giderek büyüyor,” dedi.

Hükümetten uyum yatırımı vurgusu

Birleşik Krallık Çevre, Gıda ve Köy İşleri Bakanlığı (Defra) sözcüsü, ülkenin iklim değişikliğine uyum sağlamaya hazırlanmasının öneminin farkında olduklarını belirtti. Sözcü, 2036’ya kadar sel programına 10,5 milyar sterlin yatırım yapılacağını ve yaklaşık 900 bin mülkün korunacağını açıkladı. Ayrıca mevcut sel savunma altyapısının korunması için 100 milyon sterlinden fazla kaynağın yeniden önceliklendirildiği ifade edildi.

Araştırma, kuzey ve orta Avrupa’nın kış aylarında daha yağışlı hale geldiğini, Akdeniz bölgesinin ise daha kuraklaştığını gösteren önceki bulgularla da örtüşüyor. Ancak yeni çalışma, bu değişimlerin hem hız hem de büyüklük açısından mevcut iklim modelleri tarafından hafife alındığını ortaya koyarak, risklerin beklenenden daha erken ve daha şiddetli hissedildiğine işaret ediyor.