İstanbul’a su sağlayan barajlardaki doluluk oranı, yaz aylarında yağışların azalması ve artan su tüketiminin etkisiyle gerilemeye devam ediyor. İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) verilerine göre, kentteki barajların ortalama doluluk oranı yüzde 56,63 seviyesine düştü.
Uzmanlar, önümüzdeki dönemde beklenen yağışların yetersiz kalması halinde sonbaharda su arzı açısından risklerin artabileceğine dikkat çekiyor.
Baraj doluluk oranı mayıs ayındaki zirvenin gerisine düştü
İSKİ verilerine göre, İstanbul’da barajlar 11 Mayıs’ta yüzde 72,05 ile yılın en yüksek doluluk seviyesine ulaştı. Ancak yaz mevsiminde etkisini artıran sıcak hava, yağışların azalması ve günlük su tüketimindeki yükseliş nedeniyle doluluk oranı kademeli olarak gerileyerek yüzde 56,63 seviyesine indi.
Yaklaşık 15 puanlık düşüş, yaz aylarında su kaynakları üzerindeki baskının arttığını ortaya koyarken, uzmanlar özellikle kurak geçen dönemlerde su tüketiminin daha dikkatli yönetilmesi gerektiğini vurguluyor.
Bazı barajlarda doluluk oranı kritik seviyelere yaklaştı
İstanbul’a su sağlayan barajlar arasında doluluk oranlarında önemli farklılıklar bulunuyor.
Tavsiye Edilen Haberler
İSKİ’nin güncel verilerine göre doluluk oranları şu şekilde ölçüldü:
- Elmalı Barajı: yüzde 86,39
- Ömerli Barajı: yüzde 80,03
- Darlık Barajı: yüzde 74,30
- Alibey Barajı: yüzde 54,71
- Terkos Barajı: yüzde 47,08
- Büyükçekmece Barajı: yüzde 40,49
- Sazlıdere Barajı: yüzde 33,33
- Kazandere Barajı: yüzde 31,61
- Istrancalar Barajı: yüzde 31,36
- Pabuçdere Barajı: yüzde 27,21
Özellikle Pabuçdere, Kazandere, Istrancalar ve Sazlıdere barajlarında doluluk oranlarının yüzde 35’in altına inmesi dikkat çekti.
İstanbul’un su rezervi 491 milyon metreküp seviyesinde
Kente su sağlayan baraj ve göletlerin toplam depolama kapasitesi 868 milyon 683 bin metreküp olarak hesaplanıyor.
İSKİ verilerine göre, bugün itibarıyla barajlarda bulunan kullanılabilir su miktarı 491 milyon 460 bin metreküp olarak kaydedildi.
İstanbul’un su ihtiyacının karşılanmasında yalnızca barajlar değil, şehir dışındaki su kaynakları da önemli rol oynuyor.
Bu kapsamda Melen ve Yeşilçay su sistemlerinden yıl başından bu yana İstanbul’a 462 milyon 520 bin metreküp su aktarıldı.
Uzmanlar, bu dış kaynakların özellikle kurak dönemlerde kentin su arzının sürdürülebilirliği açısından kritik önem taşıdığına işaret ediyor.
Son yılların verileri dalgalı seyri ortaya koyuyor
İSKİ’nin geçmiş yıllara ait istatistikleri, İstanbul’daki baraj doluluk oranlarının yağış rejimine bağlı olarak önemli değişiklikler gösterdiğini ortaya koyuyor.
Aynı dönemde ölçülen doluluk oranları şöyle gerçekleşti:
- 2016: yüzde 64,43
- 2017: yüzde 72,97
- 2018: yüzde 73,62
- 2019: yüzde 70,39
- 2020: yüzde 59,25
- 2021: yüzde 69,17
- 2022: yüzde 68,63
- 2023: yüzde 39,07
- 2024: yüzde 60,63
- 2025: yüzde 56,24
Veriler, özellikle 2023 yılında yaşanan kuraklık döneminde doluluk oranının yüzde 40’ın altına kadar gerilediğini, sonraki yıllarda ise yağışlara bağlı olarak kısmi toparlanma yaşandığını gösteriyor.
Yaz aylarında tüketim artışı su kaynaklarını zorluyor
Uzmanlara göre yaz aylarında sıcaklıkların yükselmesiyle birlikte hem bireysel hem de tarımsal ve ticari su tüketiminde artış yaşanıyor. Buna karşın yağış miktarının azalması, barajlara gelen su miktarını sınırlandırıyor.
Bu iki etkenin aynı anda etkili olması, özellikle büyükşehirlerde su rezervlerinin yaz boyunca düzenli şekilde azalmasına neden oluyor. İstanbul gibi nüfusu 16 milyonu aşan metropollerde günlük su tüketiminin yüksek seyretmesi de barajlardaki düşüşü hızlandıran unsurlar arasında yer alıyor.
Uzmanlardan sonbahar için temkinli değerlendirme
Uzmanlar, mevcut doluluk oranının kısa vadede İstanbul’un su ihtiyacını karşılayabilecek seviyede olduğunu ancak sonbahar aylarında beklenen yağışların mevsim normallerinin altında kalması halinde su kaynakları üzerindeki baskının artabileceğini belirtiyor.
Yağışların yetersiz seyretmesi durumunda barajlardaki düşüşün devam edebileceğine dikkat çeken uzmanlar, su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı için tasarrufun önemine vurgu yapıyor.
İstanbul’un su arzının güvenliğinin korunmasında baraj rezervlerinin yanı sıra Melen ve Yeşilçay gibi alternatif su kaynaklarının katkısı önemli olsa da, iklim değişikliğinin etkisiyle daha sık görülen kurak dönemler, su yönetiminin uzun vadeli planlanmasını her zamankinden daha kritik hale getiriyor.
