Google yapay zeka veri merkezi için doğalgaz santraline yönelebilir

Google’ın Teksas’taki bir veri merkezi kampüsüne enerji sağlayabilecek doğalgaz santrali planı, şirketin iklim hedefleri açısından yeni tartışma yarattı. Ortaya çıkan belgelere göre proje, yılda 4,5 milyon tona kadar karbondioksit salımı yapabilecek kapasitede.

Google’ın Teksas’ta geliştirdiği bir yapay zeka veri merkezi kampüsü için doğalgaz santrali bağlantısı kurabileceği ortaya çıktı. Araştırma kuruluşu Cleanview’in raporuna göre, teknoloji şirketiyle çalışan Crusoe Energy, Armstrong County’deki “Goodnight” veri merkezi kampüsüne enerji sağlamak üzere 933 megavat kapasiteli bir doğalgaz santrali için izin başvurusunda bulundu. Google da projeyi doğrudan yalanlamadı ancak Teksas’taki santral için “henüz bir sözleşme olmadığını” açıkladı.

Gelişme, uzun yıllardır temiz enerji alanında öncü şirketlerden biri olarak gösterilen Google’ın iklim stratejisinde belirgin bir yön değişimi yaşadığı yorumlarını güçlendirdi. Şirket 2020’de, 2030 yılına kadar tüm operasyonlarında karbon içermeyen enerji kullanma hedefi açıklamıştı. Ancak son yıllarda yapay zeka yatırımlarının enerji talebini hızla artırmasıyla birlikte, bu hedeflerin dili ve kapsamı yumuşamaya başladı.

Google doğalgaz santrali planı neden tartışma yarattı?

Cleanview’in aktardığına göre Crusoe Energy, Ocak ayında Goodnight kampüsü arazisine şebekeden bağımsız çalışacak bir enerji santrali kurmak için izin başvurusunda bulundu. Başvuruda santralin kampüsteki en az iki binaya enerji sağlayacağı belirtildi. Uydu görüntülerinin de inşaatın hızla ilerlediğini doğruladığı ifade edildi.

465 sayfalık izin başvurusuna göre tesis, yılda 4,5 milyon tona kadar karbondioksit salımı yapabilir. Bu miktar, yaklaşık olarak San Francisco’nun yıllık karbon salımına yakın bir düzeye denk geliyor. Dolayısıyla proje, yalnızca bir enerji tedarik tercihi değil, aynı zamanda büyük ölçekli yeni bir fosil yakıt altyapısı yatırımı anlamına gelebilir.

Google iklim hedeflerinden geri mi dönüyor?

Google sözcüsü Chrissy Moy, şirkete yöneltilen sorulara verdiği yanıtta Teksas’taki santral için henüz bir sözleşme olmadığını söyledi. Ancak bu açıklama, projeye ilişkin bağlantıyı da açık biçimde reddetmedi. Moy ayrıca şirketin bölgede Serena Energy ile ayrı bir rüzgar enerjisi ortaklığı bulunduğunu hatırlattı.

Yine de Teksas projesi, son dönemde Google’ın doğalgazla anılan tek enerji hamlesi değil. Şirket, Ekim ayında Illinois’teki bir doğalgaz santralinden elektrik satın alma anlaşmasını duyurmuştu. Geçen ay da Nebraska’da başka bir büyük doğalgaz projesiyle ilgilendiğini gösteren belgeler kamuoyuna yansıdı. Bu tablo, Google’ın enerji portföyünde doğalgazın ağırlığının arttığı yorumlarına neden oldu.

Yapay zeka veri merkezleri Google’ın emisyonlarını nasıl etkiliyor?

Google, 2023 sürdürülebilirlik raporunda artık “operasyonel karbon nötrlüğünü koruyamadığını” açıklamıştı. Şirket, 2024’te yayımladığı verilerde ise sera gazı emisyonlarının 2019’dan bu yana yüzde 48 arttığını bildirdi. Bu artışta veri merkezlerinin büyüyen enerji tüketiminin belirleyici olduğu vurgulandı.

2025’e gelindiğinde Google, daha önce sık kullandığı somut 2030 hedeflerinden daha az söz etmeye başladı. Bunun yerine emisyon hedeflerini “iklimle ilgili büyük projeler” olarak tanımlamaya yöneldi. Şirket, son çevre raporunda yapay zekanın hızlı büyümesinin emisyonlar konusunda “önemli belirsizlikler” yarattığını kabul etti.

Teknoloji devleri neden yeniden doğalgaza yöneliyor?

Google bu eğilimde yalnız değil. Meta, Amazon ve Microsoft gibi diğer büyük teknoloji şirketleri de yapay zeka veri merkezlerinin artan enerji ihtiyacını karşılamak için doğalgaz projelerine yöneliyor. Meta’nın Louisiana’da gazla çalışacak büyük bir tesis planladığı, Amazon’un gazla çalışan çok sayıda veri merkezi projesi bulunduğu ve Microsoft’un da yeni gaz yatırımları açıkladığı biliniyor.

Bu eğilim, yapay zeka yarışının enerji altyapısını nasıl dönüştürdüğünü gösteriyor. Teknoloji şirketleri bir yandan rüzgar, güneş, nükleer ve jeotermal projelere yatırım yapmaya devam ederken, diğer yandan kesintisiz ve yüksek kapasiteli enerji ihtiyacı için doğalgazı geçiş çözümü olarak görüyor olabilir. Ancak çevre uzmanlarına göre bu yaklaşım, iklim hedefleri ile dijital büyüme arasında giderek derinleşen bir çelişki yaratıyor.

Teksas projesi Google için ne anlama geliyor?

Eğer Teksas’taki proje kesinleşirse, bu Google’ın doğrudan bağlantılı büyük ölçekli ilk fosil yakıt altyapılarından biri olabilir. Cleanview kurucusu Michael Thomas’a göre şirket uzun yıllar boyunca temiz enerji lideri imajı inşa etti ve iklim hedeflerine en bağlı büyük teknoloji firmalarından biri olarak görüldü. Ancak yeni projeler, Google içinde stratejik bir dönüşüm yaşanabileceğine işaret ediyor.

Şirket şimdilik karbon içermeyen enerji odağından vazgeçtiğini söylemiyor. Ancak yapay zeka veri merkezlerinin hızla artan enerji talebi, Google’ın iklim dili ile enerji pratiği arasındaki farkı daha görünür hale getiriyor. Teksas’taki doğalgaz planı da bu gerilimin en dikkat çekici örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.