ABD genelinde Mart ayında aynı anda yaşanan seller, nadir kar yağışları ve rekor sıcaklıklar, uzmanların “iklim krizi” ve “aşırı hava olayları” arasındaki bağlantıya dikkat çekmesine yol açtı.
Hawaii’de sel baskınları, Alabama’da alışılmadık kar yağışı, kuzeydoğuda keskin sıcaklık değişimleri ve Batı Kıyısı’nda “sıcak hava dalgası” bir arada görülürken, bilim insanları bu desenin iklim değişikliğiyle uyumlu olduğunu belirtiyor.
Jet akımı ve mevsim geçişi etkisi
Penn State Üniversitesi’nden meteorolog Jon Nese ve Columbia Üniversitesi İklim Okulu’ndan Daniel Bader, Mart ayının doğal değişkenliğine ve üst atmosferdeki “jet akımı”nın dalgalı yapısına dikkat çekti.
Jet akımındaki sırt ve çukurlar, aynı anda bir bölgede ısı sıçraması, diğerinde soğuk hava çukuru yaratabiliyor. Bader, New York Central Park’ta 80°F’ye (yaklaşık 27°C) ulaşan sıcaklığın iki gün sonra kar taneleriyle yer değiştirdiğine işaret ederek Mart ayının “hızlı geçişler” ayı olduğunun altını çizdi.
Batı’da rekor sıcaklık uyarısı
Batı Kıyısı’nda “aşırı sıcak” uyarıları sürüyor. Ulusal Hava Servisi (NWS), Los Angeles bölgesinde “Mart için son derece nadir” sıcaklıklar görüldüğünü bildirdi. Palm Springs’te 107°F (41°C) ölçüldü; Nese, “bazı istasyonların Nisan rekorlarını bile geçebileceğini” söyledi. Dünya Hava Durumu Atıf Grubu’nun hızlı analizi, söz konusu “sıcak hava dalgası”nın insan kaynaklı iklim değişikliği olmadan “neredeyse imkânsız” olduğunu; benzer olayların son on yılda dört kat daha olası hale geldiğini ortaya koydu.
Tavsiye Edilen Haberler
-
-
Yeşil YönetimBodrum’da denizden 2 ton atık çıkarıldı
-
-
Aşırı hava olayları ve enerji‑nem ilişkisi
Uzmanlara göre “iklim krizi” yalnızca ısı uçlarını değil, yağışların şiddetini de artırıyor. Daha sıcak bir atmosfer daha fazla nem tutuyor; bu da sağanakların yoğunluğunu yükselterek sel riskini büyütüyor. Orta Batı’dan Doğu Kıyısı’na uzanan güçlü sistem, kar, soğuk, şiddetli rüzgâr ve yağmur getirdi; yaklaşık yarım milyon abone elektriksiz kaldı. Alabama’daki kar gibi anormallikler ise artan “değişkenlik yelpazesi”nin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
El Niño ve sıcak yaz ihtimali
Mevsimsel tahminler, 2026’nın ikinci yarısında olası bir “El Niño” evresine işaret ediyor. Bilim insanları, El Niño’nun uzun vadeli “küresel ısınma” eğiliminin üzerine binmesi halinde 2026 yazının en sıcak yazlardan biri olabileceği uyarısında bulunuyor. Bader, “En net bağlantı, aşırı sıcaklık olaylarının daha sık ve daha yoğun hale gelmesi” dedi.
Hazırlık çağrısı ve afet yönetimi
Uzmanlar, artan “aşırı hava” risklerine karşı yerel ve ulusal düzeyde hazırlıkların güçlendirilmesi gerektiğini belirtiyor. Serinleme merkezleri, gölgelendirme, kritik altyapı dayanıklılığı (elektrik şebekesi, su, sağlık), yangın ve sel planlarının güncellenmesi öneriliyor. Federal Acil Durum Yönetim Ajansı (FEMA) fonlarındaki kesintilerin afetlere hazırlık ve müdahale kapasitesini zayıflatabileceği uyarısı da öne çıkıyor.
Alt çizgi: Mart ayının doğal “iniş‑çıkışları” sürse de, Batı’daki “sıcak hava dalgası” gibi uç olayların sıklığı ve şiddeti artıyor. “İklim değişikliği”nin izi özellikle ısı tarafında belirginleşirken, uzmanlar yaz aylarına yaklaşırken hazırlık ve risk azaltımının hızlandırılmasını istiyor.
