Japonya’nın sera gazı emisyonları rekor düşük seviyeye indi

Japonya’nın sera gazı emisyonları 2024 mali yılında yüzde 1,9 düşerek kayıtların başladığı dönemden bu yana en düşük seviyeye geriledi. Hükümet verilerine göre düşüşte sanayide enerji kullanımının azalması ile yenilenebilir ve nükleer enerjinin artan payı etkili oldu.

Japonya’da sera gazı emisyonları 2024 mali yılında üst üste üçüncü kez gerileyerek tarihsel olarak en düşük seviyeye indi. Çevre Bakanlığı verilerine göre, Mart 2025’te sona eren mali yılda ülkenin toplam sera gazı emisyonu 1,046 milyar ton karbondioksit eşdeğerine düştü. Bu, bir önceki yıl kaydedilen 1,067 milyar ton seviyesine göre yüzde 1,9’luk azalma anlamına geliyor.

Açıklanan veri, kayıtların tutulmaya başlandığı 1990/91 döneminden bu yana görülen en düşük emisyon seviyesine işaret ediyor. Yetkililer, düşüşte özellikle imalat sanayisinde enerji kullanımının azalması ve elektrik üretiminde yenilenebilir ile nükleer kaynakların daha fazla devreye girmesinin etkili olduğunu belirtiyor.

Japonya’da emisyonlar neden düştü?

Hükümet verilerine göre emisyonlardaki gerilemenin arkasında birkaç temel etken bulunuyor. Bunların başında sanayi sektöründeki enerji kullanımındaki azalma geliyor. Sanayiden kaynaklanan karbondioksit emisyonları 2024 mali yılında yüzde 2,5 düştü.

Bunun yanında yenilenebilir enerji ve nükleer santrallerin elektrik üretimindeki payı arttı. Daha düşük karbon yoğunluklu kaynakların sisteme daha fazla girmesi, fosil yakıt kullanımının payını bir miktar aşağı çekti ve bu da toplam emisyonları sınırladı.

Hangi sektörlerde ne kadar değişim oldu?

Sektörel dağılım incelendiğinde, emisyon düşüşünün en belirgin olduğu alan sanayi oldu. Ulaşım sektöründe de yüzde 1,6’lık gerileme kaydedildi. Hane halkı kaynaklı emisyonlar ise yüzde 0,7 azaldı.

Buna karşılık ticari ve hizmet sektöründe küçük bir artış görüldü. Bu alandaki karbondioksit emisyonları yüzde 0,2 yükseldi. Genel tabloya bakıldığında ise ülke genelindeki düşüşün birçok sektöre yayıldığı görülüyor.

Japonya 2030 hedefinin neresinde?

Japonya, 2030 yılına kadar sera gazı emisyonlarını 2013 seviyelerine göre yüzde 46 azaltmayı hedefliyor. 2024 mali yılında ölçülen seviye, 2013’e kıyasla yüzde 24,9’luk bir azalmaya karşılık geliyor.

Bu da ülkenin önemli mesafe katettiğini ancak 2030 hedefi için önünde hâlâ ciddi bir azaltım ihtiyacı bulunduğunu gösteriyor. Başka bir deyişle, emisyonlardaki düşüş sürse de mevcut hızın daha da güçlendirilmesi gerekebilir.

Yutak alanlar toplam tabloyu nasıl etkiledi?

Bakanlık, ormanlar ve diğer doğal yutak alanlar tarafından emilen sera gazı miktarının da yüzde 2,9 azalarak 52,3 milyon tona düştüğünü açıkladı. Yutak alanlar hesaba katıldığında Japonya’nın net toplam sera gazı emisyonu bir önceki yıla göre yine yüzde 1,9 azalarak 994 milyon tona geriledi.

Bu veri, doğal alanların iklim dengesi açısından önemini koruduğunu ancak emilim kapasitesindeki düşüşün de ayrıca izlenmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Fukuşima sonrası tablo nasıl değişti?

Japonya’nın emisyon eğrisi, 2011’deki Fukuşima nükleer felaketinden sonra belirgin biçimde değişmişti. Felaketin ardından çok sayıda nükleer reaktör devre dışı kaldı ve ülke enerji açığını büyük ölçüde fosil yakıtlarla kapatmak zorunda kaldı. Bu durum emisyonların hızla yükselmesine yol açtı.

Japonya’nın toplam sera gazı emisyonu 2013 mali yılında 1,394 milyar ton ile zirve yaptı. Daha sonraki yıllarda ise yenilenebilir enerjinin yaygınlaşması ve bazı nükleer reaktörlerin kademeli yeniden devreye alınmasıyla birlikte emisyonlar düşüş trendine girdi.

Elektrik üretiminde hangi kaynaklar öne çıktı?

2024 mali yılında Japonya’da üretilen 991,1 milyar kilovatsaat elektriğin yüzde 23,1’i yenilenebilir enerji kaynaklarından sağlandı. Bu oran bir önceki yıla göre 0,2 puan arttı. Nükleer enerjinin payı ise yüzde 9,4’e yükselerek 0,9 puanlık artış gösterdi.

Termik santraller ise hâlâ toplam üretimin büyük bölümünü oluşturuyor. Fosil yakıtla çalışan santrallerin toplam payı yüzde 67,5 oldu. Bunun yüzde 28,1’i kömürden, yüzde 32,2’si doğal gazdan ve yüzde 7,2’si petrolden geldi. Her ne kadar bu pay bir önceki yıla göre 1,1 puan düşse de, tablo Japonya’nın enerji sisteminde fosil yakıtların hâlâ baskın konumda olduğunu gösteriyor.

Japonya için asıl sınav ne?

Rekor düşük emisyon seviyesi, Japonya açısından önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor. Ancak asıl soru, bu düşüşün ne kadar kalıcı olacağı ve ülkenin 2030 ile net sıfır yol haritasında bunu ne kadar hızlandırabileceği.

Çünkü veriler iyileşme gösterse de elektrik üretiminde fosil yakıtların payı hâlâ yüksek. Bu nedenle yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve nükleer politikalardaki kararlar, Japonya’nın emisyonlarını daha hızlı düşürüp düşüremeyeceğini belirleyecek.